پنجشنبه 5 اسفند 1389 08:44 ب.ظ نظرات ()

پس زمینه

"ام جی ام 140" -که با نام "موشک تاکتیکی نیروی زمینی"[1] نیز شناخته می شود- موشک بالستیک کوتاه بردی است که در دهه 80 قرن گذشته توسط شرکت "لورال ویت سیستم" ساخته شد. ساخت این موشک در سال 1982 و به منظور ساختن جایگزینی برای موشک "لانس" نیروی زمینی آمریکا آغازشد. اولین پرتاب آزمایشی آن در آوریل 1988 انجام شد و در دسامبر همان سال تولید آن آغازگشت. در ژانویه 1991 ام جی ام 140 رسما عملیاتی شد و ارتش آمریکا آن را جایگزین موشکهای لانس موجود در زرادخانه خود کرد. در سال 1996 شرکت لورال توسط "لاکهید مارتین" -غول هواپیماسازی آمریکا- خریده شد و تولید آن توسط لاکهید ادامه یافت.

شلیک نمونه آزمایشی ام جی ام 140 با نام "اکس ام جی ام 140آ"

مشخصات فنی

نمونه اولیه این موشک -که بلاک1 نامیده سده است- از یک موتور یک مرحله ای با سوخت جامد استفاده می کند و برد آن به 165 کیلومتر می رسد. سیستم هدایت بلاک1 از نوع هدایت اینرسی با استفاده از ژیروسکوپهای حلقه-لیزری است. بلاک1 از بمب خوشه ای مجهز به 950 عدد بچه بمب "ام74" استفاده می کند. ام74  بر علیه نفرات و ادوات بکارگرفته می شود و پس از انفجار در بالای سر هدف، این بچه بمبها می توانند مربعی به مساحت 33000متر مربع را پوشش دهند. ام جی ام 140 بیشتر برای ضربه زدن به مواضع موشکی، دفاع ضدهوایی، مراکز فرماندهی و مخابراتی حریف به کاربرده می شود.

در سال 1992 ساخت ام جی ام 140 بی(بلاک1آ) در دستور کار قرارگرفت. در بلاک1آ از تعداد 275 بچه بمب ام74 استفاده کردند که باعث کاهش وزن و افزایش برد موشک تا 300 کیلومتر شد. به علاوه، یک سیستم هدایت ماهواره ای[2] نیز بر روی موشک نصب شد که دقت آن را در فواصل طولانی به صورت معنی داری افزایش داد. بلاک1آ اولین آزمایش خود را در اکتبر 1994 پشت سر گذاشت و در سال 1998 وارد خدمت شد.

پس از آن، لاکهیدمارتین نمونه جدیدتر ام جی ام 140 سی(بلاک 2) را عرضه کرد. در نمونه جدید یک کلاهک به وزن 250 کیلوگرم با سیستم هدایت جدیدی سرهم بندی شد که به موشک اجازه می داد به صورت عمودی بر روی هدف فرودآید. این روش هدفگیری سبب می شود که کاربرد این گونه جدید برای سرزمینهای کوهستانی یا مناطق شهری بسیار مناسب باشد. بلاک2 به صورت همزمان می تواند 13 بچه بمب ضدتانک جدید "برلیانت" را با خود حمل کند و بر سر نیروهای زرهی دشمن فرو ریزد. این بچه بمبهای باهوش ساخت شرکت "نورث روپ-گرومن" هستند. آزمایشهای اخیر بلاک2 را در رده سلاح های آینده قرارداد ولی با این همه پروژه بلاک2 در سال 2003 متوقف شد.

نمونه های دیگری از این موشک در مرحله طراحی بود که همگی این پروژه ها مانند بلاک2 متوقف شدند. از میان این پروژه ها می توان به ساخت نمونه دریایی ام جی ام 140 -به منظور شلیک از کشتی ها- اشاره کرد.

انواع گوناگون ام جی ام 140 در کنار هم.

ام جی ام 140 را می توان از موشک اندازهای گوناگونی مانند انواع مختلف موشک انداز"ام270" و موشک انداز "هیمارس" شلیک کرد. ام270 می تواند 6 فروند از ام جی ام 140 ها را در خود جای داده وشلیک کند.

بلوک1پس از شلیک

تاریخچه عملیاتی

این موشک برای اولین بار در جنگ اول خلیج فارس برعلیه ارتش صدام بکارگرفته شد و در آن جنگ تعداد 32 فروند موشک ام جی ام 140 به سوی نیروهای بعثی شلیک شد.

ام جی ام 140 -که در جنگ اول خلیج فارس توان و کارایی خود را نشان داده بود- در جنگ دوم خلیج فارس به صورت گسترده تری بکاررفت و آمریکا بیش از 450 فروند از آنها را به سمت سربازان عراقی شلیک کرد.

تا ماه مارس سال 2002 تعداد 1600 فروند بلاک1 و 500 فروند بلاک1آ توسط لاکهید ساخته شدند. درحال حاضر علاوه بر آمریکا، نیروی زمینی کره جنوبی تعداد 111 فروند از بلاک1 و 110 فروند از بلاک2 ام جی ام 140 را در خدمت خود دارد.

تصویر هنری از ام.جی.ام-140 بلوک2 پس از رسیدن به هدف و بازشدن بچه بمبها

جدول مشخصات (توجه کنید که بعضی از ارقام کاملا دقیق نمی باشند):

 

ام جی ام 140بلوک1

مشخصات

طول

4متر

قطر

0.61متر

عرض

1.4 متر

وزن

1670 کیلوگرم(بلاک1آ: 1320کیلوگرم)

حداقل برد

50کیلومتر

حداکثربرد

165کیلومتر(بلاک1آ: 300کیلومتر)

موتور

یک مرحله ای با سوخت جامد

وزن کلاهک

560کیلوگرم(بلاک1آ:160کیلوگرم)

مترجم: رضا کیانی موحد

منبع:ماهنامه جنگ افزار



[1] Army Tactical Missile System  یا (ATACMS)

[2] هدایت به وسیله جی پی اس