منوی اصلی
جنگها و تاریخ
  • پنجشنبه 19 اردیبهشت 1398 09:04 ق.ظ نظرات ()
    استقرار نیروها، برنامه ریز عملیات
    در اولین پست از این سلسله درسها با سازمان رزمی دو طرف در ابتدای عملیات آشنا شدیم. توجه بفرمایید که این ترتیبات بعدتر و در طول 5 مرحله عملیات بارها و بارها تغییر کرد. از سوی ایران بعضی از واحدها از فرمان یک قرار گاه خارج شده و تحت فرمان قرار گاه دیگری قرار داده می شدند. چون ایران تمام نیروی انسانی در دسترس خود را وارد کارزار کرده بود در طول عملیات واحدی به واحدهای موجود اضافه نشدند. عراقی ها هم بارها نیروهایشان را جابجا کردند و در طی عملیات چند واحد زرهی را از العماره به منطقه نبرد منتقل کردند. حال نگاهی بیندازیم به وضعیت استقرار این واحدها. همانطور که گفته شد دفاع از این قسمت از جبهه را برعهده سپاه سوم ارش عراق گذاشته بودند که عمده ی واحدهای آن را واحدها زرهی تشکیل می دادند. در نقشه اول آرایش دفاعی عراقی ها را مشاهده می کنید.
    http://s9.picofile.com/file/8359871850/%D8%B0_001.jpg

    دفاع از شمال و شمال غرب جبهه هم برعهده ی خاکریزهای مثلثی است که به صورت یک L وارونه قرار دارد و بعدتر درباره آن صحبت می کنیم. همانطور که ملاحظه می فرمایید در شمال منطقه عملیات از حدود کوشک و طلاییه لشکر 6ام زرهی از شلع شمالی مثلثی ها دفاع می کند. در سمت شمال شرقی منطقه عملیات لشکر5ام مکانیزه موضع گرفته است و دفاع از ضلع شرقی مثلثی ها را برعهده دارد. پایین تر از مثلثی ها و روبروی پاسگاه زید به ترتیب از بالا به پایین لشکر های 3ام و 9ام زرهی قرار دارند. دفاع از شلمچه هم بر عهده ی لشکر 11ام پیاده است. در غرب و جنوب اتصال دو نیروی متخاصم بر روی خط مرزی است و در طلاییه عراقی ها هنوز قسمتهایی از خاک ایران را در دست دارند.  کمی عقب تر از خط مرزی و به صورت عمودی ی دژ مرزی ایران است که در زمان محمدرضا پهلوی درست شده است. درست روبروی دژ مرزی ایران یک دژ مرزی هم عراقی ها درست کرده بودند که بلندتر از دژ ما بود. این دو عارضه مصنوعی مهمترین عوارض زمین در این منطقه بودند. از شلمچه به سمت شمال غرب یک کانال دراز به طول حدود 30 کیلومتر و عرض تقریبا 1 کیلومتر است که عراقی ها در آن آب انداخته بودند و نام آن کانال پرورش ماهی بود. این کانال را می توان به نوعی خندقی در کنار بصره نامید. 3 پل که در نزدیک پاسگاه بوبیان احداث شده بود شرق و غرب کانال را به هم متصل می کرد. 
    همان طور که در قسمت اول و سازمان رزم دو طرف دیدید ایرانی ها نیروهایشان را در 4 قرارگاه آرایش داده بودند. در فرهنگ سازمانی سپاه هر قرارگاه را می توانیم معادل یک سپاه بدانیم. این 4 قرارگاه به صورتی آرایش گرفته بودند که در نقشه زیر دیده می شود:
    http://s8.picofile.com/file/8359871876/%D8%B0_002.jpg

    ترتیب عملیات به این صورت بود که قرارگاه قدس باید از بالا به مثلثی ها می زد و پس از شکستن دفاع عراق در غرب مثلثی ها موضوع می گرفت. قرارگاه فجر در سمت چپ قرارگاه قدس وارد عمل می شد و پس از عبور از مثلثی ها در جنوب فتح موضع می گرفت. قرارگاه فتح باید تا کانال پرورش ماهی پیشروی می کرد و پشت آن موضع می گرفت. 
    آخرین واحد ایرانی قرارگاه نصر بود که قرار شد در مرحله ی دوم عملیات از شلمچه وارد خاک عراق شده و پس از عبور از پاسگاه کوت سواری از پشت کانال پرورش ماهی پیشروی کند.
    در مرحله سوم عملیات قرارگاه قدس باید جنوب مثلثی ها را پاکسازی می کرد، تا نشوه پیشروی می کرد و در کنار شط العرب موضع می گرفت. پایین دست قدس باید نصر وارد میدان می شد خود را به پلهای شط العرب در جنوب نشوه می رساند و به شط العرب تکیه می داد.  فتح نیز باید از سمت شمال کانال ماهی را دور زده و با عبور از نهر کتیبان خود را به شط العرب می رساند و پس از آن به سمت جنوب برمیگشت و با پیشروی تا تنومه پشت کانال ماهی را پاکسازی می کرد. دست آخر نصر باید از جنوب به سمت شمال باز می شد و در شمال تنومه با فتح دست به دست می داد.
    با اجرای این 3 مرحله عملیات عملا شرق شط العرب از جنوب جزایر مجنون تا شلمچه در دست ایران قرار می گرفت. همانطور که می بینید برای محاصره بصره و فتح آن فلشی در نظر گرفته نشده است. ایران امیدوار بود تا با چنین نفوذ عمیقی مردم شیعه بصره بر علیه بغداد شورش کنند و خود به خود بصره دست ایران قرار بگیرد. این همان امیدی بود که صدام در آغاز جنگ نسبت به مردم عرب زبان اهواز بدان امید بسته بود. گذشت زمان نشان داد که نه امید ایرانی ها و نه امید عراقی ها به شورش گسترده ی مردم طرف مقابل امیدی بیهوده بوده است. تا انتهای جنگ نه مردم ایران و نه مردم عراق بر علیه حاکمان خود شورش نکردند. هر چند که حرکتهای مسلحانه ی مخالفان هر دو نظام تا انتهای جنگ ادامه پیدا کرد مثلا کردهایی که در ایران بر علیه ایران می جنگیدند و شیعیان عراقی که به ایران پیوسته بودند و بر علیه صدام می جنگیدند، اما این گونه حرکتها هیچ گاه به صورت یک شورش سراسری در نیامدند.
    آخرین ویرایش: چهارشنبه 30 مرداد 1398 07:07 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
  • جمعه 23 فروردین 1398 10:12 ب.ظ نظرات ()
    Image result for ‫نمایندگان مجلس شورا با لباس سپاه‬‎
    همانطور که مستحضر هستید از روز اول انقلاب تا همین امروز مسئولین و سیاستگذاران سیاست خارجی ایران هیچگاه در هیچ حرکتی پیشگام نبوده اند. تا به امروز مسئولین صبر می کردند تا یک اتفاقی بیافتد و بعد به صورتی کاملا منفعل نسبت به آن واکنش نشان می دادند. مثلا اول صبر می کردند تا حجاج ایرانی در مکه کشته بشوند و بعد اعتراضات شدید اللحن بکنند، یا اول صبر می کردند تا دیپلماتهای ایران در افغانستان کشته بشوند و بعد چند تا لشکر ببرند لب مرز مانور نظامی انجام بدهند تا طالبان بترسند و همین طور بگیر برو تا آخر. یک بار هم نشده که محض رضای خدا ما یک کاری را بکنیم تا دشمن را به موضع انفعال بکشانیم. مثلا قبل از اینکه ترامپ از برجام خارج بشود ما خارج بشویم... یا قبل از اینکه سپاه پاسداران توسط وزارت امور خارجه آمریکا در لیست تروریسم قرار بگیرد ما آنها را در لیست تروریست قرار بدهیم.... تنها حرکتی پیشگامانه ی ما در حوزه ی سیاست خارجی انقلاب دوم بود که آن هم در حقیقت توسط مردم صورت گرفت و نه دولت موقت و اتفاقا بلافاصله پس از انقلاب دوم دولت موقب به نشانه ی اعتراض استعفا داد.
    حال که به حول و قوه ی الهی قرار شده تا ارکان تصمیم گیری نظام متفقا نیروهای نظامی آمریکا را در لیست تروریستم قرار بدهند من پیشنهاد می دهم تا این اتفاق فرخنده را با قرار دادن عربستان سعودی، امارات، دولت قانونی یمن، مصر، اردن، اسرائیل، تمامی کشورهای عضو ناتو جز کشور دوست و برادر ترکیه در لیست تروریسم خود تکمیل کنیم تا دست کم برای یکبار پس از چهل سال تاریخ انقلاب اسلامی ایران سیاست خارجی ما از موضع انفعال خارج شود.
    تنها نکته ای که برای من کمی تا قسمتی مبهم است این است که اساسا آیا وزارت امور خارجه ایران لیست تروریسم دارد و اگر پاسخ مثبت است چه کشورها و اشخاص و سازمانهایی را در آن وارد کرده اند و کجا منتشر شده است؟
    آخرین ویرایش: سه شنبه 20 فروردین 1398 10:22 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
  • جمعه 9 فروردین 1398 09:26 ق.ظ نظرات ()
    رسانه ی معاند بی.بی.سی گزارش خلاصه ای درباره فعالیتهای فضایی ایران در سال 97 به قلم بابک تقوی ارائه کرده است. تمام گزارش را می توانید در اینجا بخوانید اما چیزی که برای من در این گزارش جالب است این جملات زیر است:

    «سازمان فضایی و صنایع هوافضا وابسته به وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ایران در چهلمین سالگرد انقلاب، از دو ماهواره‌بر سیمرغ و سفیر برای پرتاب ماهواره‌های بومی امیرکبیر و دوستی استفاده کرد که هر دو با شکست مواجه شدند.

    با وجود ناکامی هر دو پرتاب، کشورهای غربی به خصوص ایالات متحده و اسرائیل نگرانی خودشان را از پرتاب این ماهواره‌برها نشان دادند و آنها را تهدیدی برای امنیت ملی کشورشان و متحدانشان قلمداد کردند. آنها ادعا می‌کنند که تکنولوژی ساخت و توسعه ماهواره‌برها و اطلاعات به دست آمده از پرتاب آنها به توسعه و ساخت موشک قاره پیما در سازمان جهاد خودکفایی سپاه پاسداران کمک می‌کند اما از دیدگاه تخصصی چنین نیست و بیشتر این انتقادها و اعتراض‌ها جنبه سیاسی و روانی دارند

    توجه کنید که در متن فوق به وضوح از بایاس و جهتگیری سیاسی و اغراض لجوجانه و عنودانه ی استکبار جهانی بر علیه پیشرفتهای علمی ایران اسلامی پرده برداشته شده است.



    آخرین ویرایش: یکشنبه 4 فروردین 1398 09:31 ق.ظ
    ارسال دیدگاه
  • شنبه 3 مهر 1395 04:04 ب.ظ نظرات ()

    دوستی درخواست کرده که درباره ی این صفحه ی اینترنتی تحلیلی بنویسم. این نوشتار را می توان به دو صورت تحلیل کرد: تحلیل سطحی و تحلیل عمیق. ما ابتدا به تحلیل سطحی می پردازیم و در ادامه تحلیل عمیق را خواهیم آورد.

    تحلیل سطحی

    1-      پس از پایان جنگ جهانی دوم توسعه طلبی ارضی روسها سبب شد تا آلمان غربی برای دفاع از خود به سوی دشمنان قدیمی اش، یعنی آمریکا و فرانسه و انگلیس، روی بیاورد. از ابتدای دهه ی 50 ارتش این کشور بازسازی شد و نیروی هوایی این کشور هم به همچنین.

    2-      شرایط خاص آلمان اجازه نمی داد که این کشور بخواهد صبر کند تا صنایع هواپیماسازی بومی اش راه اندازی بشود و بعد به آن سفارش جنگنده بدهد. لزوم دفاع در برابر تهاجم سرخ ها سبب شد تا آلمان برای نیازهای نیروی هوایی خود به سوی کشورهای دوست دست دراز کند. یعنی خلاصه اینکه "آلمانها اجازه نداشتند تا هواپیمای جنگی بسازند" چیزی جز یاوه سرایی نیست چون اگر هم می خواستند دست کم باید ده سالی وقت صرف می کردند تا یک هواپیمای جنگنده ی مناسب را طراحی کرده و بسازند.

    3-      رشوه های شرکت لاکهید سبب شد تا نیروی هوایی آلمان برای رفع نیاز خود جنگنده ی اف-104 استار فایتر را به عنوان ستون فقرات خود انتخاب کند. این هواپیما ،بر خلاف انتظار، هواپیمایی مشکل دار بود و تعداد زیادی از آنها سقوط کرد و خدمه اش کشته شدند. حالا اینکه عده ای از سیاستمداران یک کشور به مردم و نیروهای نظامی خودشان خیانت کرده اند چه ربطی دارد به انتقام گرفتن آمریکا از خلبانان آلمان سوالی است که نویسندگان نابغه ی مشرق باید پاسخ آن را بدهند.

    4-      بر خلاف ادعای مشرق زورگویی های آمریکا سبب نشده که آلمان و ژاپن طی چند سال گذشته در پی استقلال نظامی از آمریکاباشند بلکه این دو کشور اکنون بیش از 30 سال است که قوی ترین ارتشها را در منطقه ی جغرافیایی خود دارند. ارتش ژاپن را می توان چهارمین ارتش بزرگ دنیا به حساب آورد و آلمان اگر چیزی از فرانسه و بریتانیا بیشتر نداشته باشد کمتر از آنها هم نیست.

    5-      بقیه ی تحلیلهای سایت نیست پرت و پلاهایی چون موارد ذکر شده است که پرداختن به هر یک صدها ساعت وقت می برد.


    آخرین ویرایش: شنبه 3 مهر 1395 09:31 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
  • دوشنبه 14 مهر 1393 08:52 ق.ظ نظرات ()
    رهبر انقلاب









    منبع: خبرگزاری تسنیم
    آخرین ویرایش: دوشنبه 14 مهر 1393 02:14 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
  • جمعه 17 مرداد 1393 01:40 ق.ظ نظرات ()


    قسمت اول

    قسمت دوم

    شهید سیدمحمدجواد دیده ور که در این عملیات جاوادنه شد

    تاریخ: 26/12/59

    محل:غرب سوسنگرد

    نتیجه: پیروزی ایران

    متخاصمین

    جمهوری اسلامی ایران

    عراق

    فرماندهان

    علی شمع خانی فرمانده سپاه خوزستان

    مسعود صفایی مقدم فرمانده سپاه سوسنگرد

    احمد غلامپور مسئول واحدعملیات سپاه سوسنگرد

    محمدعلی (عزیز) جعفری جانشین واحدعملیات سپاه سوسنگرد

    اسحاق عزیزی

    علی رضا نوری

    سیدمحمد جواد دیده ور

    سرهنگ حیدری فرمانده تیپ 55 هوابرد

    ؟

    استعداد رزمی

    در حدود 200 نفر از سپاه سوسنگرد و نیروهای مردمی

    3 گردان ( احتمالا یک گردان زرهی و یک گردان مکانیزه) از لشکر 9 زرهی

    تلفات

    13 نفر شهید

    17 نفر مجروح

    30 دستگاه تانک و نفربر

    2 دستگاه مهندسی

    200 نفر کشته و مجروح

    60 نفر اسیر

     

     

    پیش زمینه

    پس از دو شکست سنگین ارتش جمهوری اسلامی ایران در عملیات های نصر و توکل به فاصله ی 5 روز از هم، روحیه ی رزمندگان ایرانی به شدت تضعیف شد. رقابت سیاسی بین بنی صدر و حزب جمهوری ،که دامنه ی آنها به بسیاری از نیروهای رزمنده نیز کشیده شده بود نیز وضعیت روحی جبهه ی ایران را متزلزل تر کرده بود. در این زمان بعضی حملات ایذائی توسط گروه هایی از سپاه و نیروهای مردمی در قسمتهایی از جبهه انجام می شد که اغلب به صورت شبیخون بودند. اندکی پس از شکست عملیاتهای نصر و توکل گروهی از مدافعین شهر سوسنگرد با توجه به وضعیت عوارض منطقه متوجه شدند که می توانند عملیات محدودی را برای عقب زدن نیروهای مهاجم عراقی انجام دهند تا از فشار بر روی سوسنگرد کاسته شود. این عملیات محدود عملیات امام مهدی (عج) نام گرفت.

    منطقه ی عملیات

    شهر سوسنگرد در روز هفتم جنگ سقوط کرد اما با پایمردی نیروهای مردمی و تهاجم غافلگیر کننده ی آنان در روز دهم جنگ عراقی ها تا پشت بستان عقب نشینی کردند. پس از آن عراق دوباره از محور بستان به سمت سوسنگرد پیشروی کرد و پس از چند زد و خورد با مدافعین شهر در غرب شهر مستقر شد. پس از عملیات نصر و سقوط هویزه عراق از سمت جنوب هم به سمت سوسنگرد پیشروی کرد و در نتیجه در زمان انجام عملیات امام مهدی (ع) مواضع عراق در غرب و جنوب سوسنگرد تثبیت شده بود.

    از نظر جغرافیایی محور اصلی عملیات در راستای جاده ی سوسنگرد-بستان (شمال غربی) و به موازات رود کرخه صورت می گرفت. این منطقه از سمت غرب به دشت، از سمت شمال به رودکرخه و از جنوب به رودخانه ی نیسان محدود می شود. تعداد زیادی از شاخه های رود کرخه در این منقطه عبور می کنند. برای عبور از رودخانه ی نیسان ،که در غرب سوسنگرد به صورت عمود بر رود کرخه واقع شده است، به همت نیروهای مردمی یک پل معلق توسط کابل و الوارهای چوبی نصب شد.

    طراحی عملیات

    در اواخر بهمن 59 فکر استفاده از عوارض زمینی و کانالهای موجود در منطقه برای ضربه زدن به عراق در بعضی از افراد سپاه سوسنگرد ریشه دواند. محمدعلی (عزیز) جعفری ،فرمانده ی فعلی سپاه پاسداران، به عنوان مسئول طراحی عملیات به همراه در حدود 20 نفر کار شناسایی منطقه از سوسنگرد تا کنار رودخانه نیسان را به پایان رساندند و اطلاعات کافی از مواضع، استعداد و آرایش واحدهای دشمن را در آن منطقه به دست آوردند.

    خاکریز عراق در غرب شهر در حدود 2 کیلومتر طول داشت ولی به خاکریزی که عراقی ها از سمت هویزه زده بودند وصل نبود. در حدود 2 گردان عراقی در پشت خاکریز صف آرایی کرده بودند و یک گردان احتیاط در اختیار داشتند.

    قرار شد که یک گروه کوچک به صورت ایذایی از روبرو با افراد پشت خاکریز درگیر شود و همزمان دو گروه ، هر یک به استعداد هفتاد نفر، از دو طرف خاکریز را دور زده و تک اصلی را انجام دهند و تا روستای احیمر پیش روی کنند. برای اینکه اصل غافلگیری انجام شود تعدادی از نیروهای مردمی شروع به حفر کانالهایی کردند که تا نزدیکی خاکریز عراقی ها پیش می رفت بدون اینکه نیروی تک ور توسط مدافعین عراقی دیده شود.

    به دلیل اینکه سپاه در آن زمان امکان پل زدن بر روی رودخانه را نداشت تا بتواند تجهیزات مهندسی خود را عبور داده و پس از عقب راندن عراقی ها اقدام به زدن خاکریز کند قرار شد تا در این عملیات فقط به انهدام نیروهای دشمن اکتفا شود و پس از آن نیروها به پشت خاکریز خودی بازگردند. در آخرین روزهای طرح ریزی عملیات قرار شد تا تیپ 55 هوابرد ارتش آتش تهیه ی مورد نیاز عملیات را برعهده بگیرد.

    کپی کالک عملیاتی که توسط سردار جعفری تهیه شده بود. کانالهایی که توسط مدافعین سوسنگرد تا خطوط عراقی ها زده شدند به صورت خط چین به نمایش درآمده اند.

    آغاز عملیات

    در ساعت 8 صبح روز 26/12/59 با شروع آتشباری تیپ 55 هوابرد به مدت 5 دقیقه عملیات امام مهدی (عج) شروع شد. مدافعین عراقی که کاملا غافلگیر شده بودند با حمله ی گازانبری واحدهای تک ور از دو سو مواجه شدند و به سرعت تسلیم شدند. یکی از گردانهای عمل کننده در طی 2 ساعت توانست 4 کیلومتر در مواضع دشمن پیش روی کند. در ساعت 10:30 عملیات به پایان رسیده بود و نیروها آماده ی بازگشت به خاکریز خودی بودند که پاتک عراقی ها  آغاز شد. رزمندگان سپاه توانستند با موفقیت و حمایت توپخانه ی ارتش عقب نشینی کرده و به خط خودی بازگردند.

    در طی عملیات امام مهدی (عج) تعدادی تانک و نفربر به غنیمت گرفته شد که چون پلی بر روی رودخانه ی کرخه در دست نبود نیروهای تک ور نتوانستند آنها را به عقب انتقال بدهند.

    پل معلقی که توسط کابلهای فلزی و قطعات الوار بر روی رودخانه ی نیسان بسته شد.


    پس از نبرد

    مهمترین نتیجه ی عملیات امام مهدی (ع) بالارفتن روحیه ی رزمندگان ،چه ارتشی و چه سپاهی، بود. از ابتدای جنگ با عراق این اولین عملیاتی بود که با طرح و برنامه پیش رفته بود و کاملا به موفقیت رسیده بود. نتیجه ی بعدی این عملیات رسیدن نیروهای سپاه به این خودباوری بود که می توانند به صورت مستقل و بدون حضور ارتش عملیاتی را طراحی کرده و اجرا کنند. تا آن زمان نیروهای سپاه اغلب در مواضع دفاعی بکار گرفته می شدند و در زمان حمله نیز نقش پیاده نظام را در کنار واحدهای زرهی و مکانیزه ی ارتش بازی می کردند.

    الگوی تهاجمی پیاده نظام بر علیه زرهی ،که در این عملیات بکاربرده شد، بعدها به صورت الگوی ثابت حملات سپاه پاسداران درآمد. راهکارهای ارائه شد در عملیات امام مهدی (ع) 2 ماه بعد در عملیاتهای غرب سوسنگرد و امام علی (ع) و برای بازپس گیری تپه های الله اکبر در شمال سوسنگرد و با موفقیت بکارگرفته شدند و سبب شد تا عراقی ها تا نزدیکی دهلاویه عقب نشینی کنند.


    سردار محمدعلی (عزیز) جعفری فرمانده ی فعلی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

    نگارش و تحقیق


    رضاکیانی موحد


    فهرست منابع

    دشت آزادگان در جنگ-  اطلس راهنما-4- ابوالقاسم حبیبی، فریبا آهنگرزاده- مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه چاپ دوم 1387

    کالکهای خاکی- خاطرات شفاهی سرلشکر پاسدار محمدعلی جعفری- کتاب یکم- انتشارات سوره مهر چاپ دوم 1392




    آخرین ویرایش: چهارشنبه 15 مرداد 1393 10:00 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
تعداد صفحات : 2 1 2